Wat komt er allemaal kijken bij vrijwilligerswerk?

Cinar Kutlu op 20/01/2020 om 16:01

Wat komt er allemaal kijken bij vrijwilligerswerk

Wat is vrijwilligerswerk? Als vrijwilliger verricht je werkzaamheden uit vrije wil, zonder in dienst te zijn van de organisatie waar jij je werkzaamheden voor verricht. Vaak worden vrijwilligers niet betaald voor het werk dat ze verrichten, en anders ligt dit bedrag onder het minimumloon. Vrijwilligerswerk bestaat op heel veel verschillende manieren. Je kunt je aansluiten bij een maatschappelijke organisatie zonder winstoogmerk: bijvoorbeeld in de zorg, welzijn, sport of onderwijs. Maar je kunt als vrijwilliger ook een dienst leveren aan je buurman of buurvrouw. Denk hierbij aan helpen met klussen in huis, tuinieren of de hond uitlaten. Dit gebeurt in Haarlem op regelmatige basis.

Als vrijwilliger kies je er dus altijd zelf voor of je de werkzaamheden verricht of niet. Je bepaalt ook zelf wanneer je deze werkzaamheden wilt verrichten. Vrijwilligerswerk is dus wel vrijwillig, maar dat betekent niet perse dat het vrijblijvend is. Je kunt bij vrijwilligerswerk kiezen voor begeleiding of enige vorm van opleiding. Dat hangt maar net af van wat je afspreekt met degene waar je vrijwilligerswerk voor gaat verrichten. Het is in elk geval voor beide partijen prettig om vooraf afspraken te maken en die samen altijd na te komen. Dan kun je op elkaar vertrouwen.

Soorten vrijwilligerswerk Er zijn heel veel verschillende soorten vrijwilligerswerk die je kunt uitoefenen in Haarlem. Bijvoorbeeld tuinonderhoud, koken, dierenverzorging of activiteitenbegeleiding. Dit kun je voor één dag in de week doen, of je kunt het vijf dagen doen. In groepsverband of individueel. Je kunt het voor een korte periode doen of voor een periode langer dan een paar maanden. Bij Dienst4Dienst kun je kijken welke verzoeken er beschikbaar zijn op het gebied van vrijwilligerswerk in Haarlem. Maar je kunt ook zelf een idee hebben om vrijwillig een dienst te leveren. In dat geval kun je een dienst aanbieden op Dienst4Dienst. Als er iemand geïnteresseerd is in jouw dienst, dan neemt hij of zij contact met jou op.

Voordelen vrijwilligerswerk Het doen van vrijwilligerswerk heeft veel voordelen. Bijvoorbeeld voor mensen die een afstand hebben tot de arbeidsmarkt en op deze manier ervaring willen opdoen. Het is dan makkelijker om vervolgens een betaalde baan te vinden. Daarnaast vinden veel mensen het prettig om vrijwilligerswerk te doen omdat ze op die manier hun vrije tijd kunnen besteden. Op deze manier ontmoeten ze ook weer nieuwe mensen, wat goed is voor de sociale contacten. Vrijwilligerswerk is een manier om mee te doen in de maatschappij.

Vrijwilligerswerk met een WW uitkering Als je werkloos bent en een WW uitkering ontvangt van het UWV, dan mag je vrijwilligerswerk doen. Dit komt omdat vrijwilligerswerk je kans op de arbeidsmarkt kan vergroten. Natuurlijk zijn er wel bepaalde voorwaarden waar je dienst aan moet voldoen. Het UWV wil het bijvoorbeeld altijd weten als je vrijwilligerswerk gaat doen naast je WW uitkering. Want vrijwilligerswerk kan je kans op betaald werk namelijk ook verkleinen. En dat mag niet als je een WW uitkering ontvangt.

Niet gemeld bij UWV Als je vrijwilligerswerk doet, een WW uitkering ontvang en dit niet hebt gemeld bij het UWV dan kan dat gevolgen hebben voor je uitkering. Het zou kunnen betekenen dat je tijdelijk geen of minder uitkering ontvangt en/of een boete. Bovendien moet je de teveel ontvangen uitkering terugbetalen aan het UWV.

Blijven solliciteren Met een WW-uitkering heb je sollicitatieplicht. Dit betekent dat je altijd moet blijven zoeken naar een betaalde baan. Als je betaald werk krijgt aangeboden dan moet je dit accepteren. Ook als dat betekent dat je daardoor moet stoppen met je vrijwilligerswerk. Als je een betaalde baan weigert vanwege je vrijwilligerswerk dan krijg je tijdelijk minder of helemaal geen uitkering meer. In sommige gevallen ontvang je een vergoeding voor de diensten die je levert met je vrijwilligerswerk. Als de vergoeding onder de €170 per maand is dan heeft het geen invloed op jouw uitkering. Als dit bedrag hoger is dan €170 per maand, dan wordt je uitkering verlaagd met het aantal uren dat je per maand besteedt aan vrijwilligerswerk. Goed om in de gaten te houden dus. Als je vergoeding wijzigt/hoger wordt, dan moet je dit altijd doorgeven aan het UWV.

Ziektewet-, WIA, WAO- of Wajong-uitkering Als je een ziektewet-, WIA-, WAO- of Wajong uitkering ontvangt, dan mag je vrijwilligerswerk doen van het UWV. Het UWV stimuleert dit omdat vrijwilligerswerk jou kan helpen om werkervaring op te doen. Daarnaast is het een manier is om je sociale contacten te onderhouden. Als je een van dezd uitkeringen ontvangt, dan ben je niet verplicht om dit te melden bij het UWV. Ze willen het wel graag weten. Het kan namelijk iets zeggen over je mogelijkheden om te werken. Daarom vraagt het UWV of je het wel wilt doorgeven als je vrijwilligerswerk gaat doen. Als je een werkplan hebt, dan kijkt het UWV samen met jou of je vrijwilligerswerk past binnen de afspraken die in je werkplan staan. Als je wordt begeleid door een re-integratiebureau, dan moet je begeleider op de hoogte zijn van je vrijwilligerswerk.
Geef ook altijd de vergoeding door die je krijgt voor je vrijwilligerswerk. Ook bij deze uitkeringen geldt dat de vergoeding niet hoger mag zijn dan €170 per maand of €1700 per kalenderjaar. Deze bedragen zijn inclusief een eventuele reiskostenvergoeding. Als je meer vergoedt krijgt, dan gaat het UWV ervan uit dat je betaald werk doet en geen vrijwilligerswerk. Dit kan gevolgen hebben voor de hoogte van je uitkering.

Volgens UWV is vrijwilligerswerk: werk waarvoor je niet betaald krijgt en waarvoor je ook geen betaling kunt verwachten (alleen misschien een onkostenvergoeding); werk dat je doet voor een kerk, moskee of een maatschappelijke organisatie zoals een sportvereniging of een bejaardentehuis. Volgens UWV is het geen vrijwilligerswerk als: jij of een ander eerder loon betaald kreeg voor dit werk; de (onkosten)vergoeding hoger is dan het maximale bedrag dat je voor vrijwilligerswerk mag krijgen. Dit is inclusief een mogelijke reiskostenvergoeding.

Eenzaamheid Eenzaamheid komt veel voor in Nederland en ook in Haarlem. Als je je eenzaam voelt dan voel je je niet verbonden met anderen. Je mist een hechte, emotionele band. Het kan ook betekenen dat je minder contact hebt met andere mensen dan je zou willen. Vaak is eenzaamheid een probleem die je verbergt. Van buiten kunnen anderen moeilijk zien of jij je eenzaam voelt. Er rust nog steeds een taboe op eenzaamheid. Het is geen schande dat het jou overkomt, het kan immers iedereen overkomen. Je hoeft je niet te schamen als je je eenzaam voelt. Het is wel belangrijk dat je er iets aan doet, want het kan problematisch worden voor jezelf. Daarbij zijn de sociale relaties met anderen zoals familie, vrienden en kennissen belangrijke hulpbronnen. Zij vormen het sociale fundament van ieder mens en dragen bij aan het gevoel van een zinvol leven. Vrijwilligerswerk kan je helpen om het gevoel van eenzaamheid te minderen.

Persoonlijke ervaring Eenzaamheid is een persoonlijke ervaring. Wat eenzaamheid voor de een betekent, hoeft het niet voor de ander te zijn. Van buitenaf is het moeilijk om te zien of iemand zich eenzaam voelt. Het is iets wat je alleen zelf kunt voelen. Vaak verdwijnt dit gevoel ook wel weer vanzelf als je weer beter in je vel zit. Het is vooral een probleem voor mensen die het sterk of langdurig voelen. Dan kan er een negatieve spiraal ontstaan. Eenzaamheid is niet hetzelfde als alleen zijn. Maar het kan wel met elkaar samenvallen. We spreken van een sociaal isolement als iemand bijna geen sociale contacten heeft.

Eenzaamheid is van alle leeftijden Ruim een miljoen Nederlanders voelt zich eenzaam. Het is van alle leeftijden en komt voor onder elke laag van de bevolking. Jong, oud, man of vrouw. Eenzaamheid is ook wel iets wat een beetje bij het leven hoort. In lichte, of in sterke mate. Je kunt je even eenzaam voelen, of je kunt je langdurig eenzaam voelen.

Gevolgen eenzaamheid Als je je langdurig eenzaam voelt, dan kan het leiden tot o.a. gezondheidsrisico’s, dat je minder meedoet in de samenleving of dat je je niet gelukkig voelt. Daarom is het belangrijk dat je ermee aan de slag gaat. Je sociale relaties kunnen je hierbij helpen.

Gezondheidsrisico's Eenzaamheid kan invloed hebben op je gezondheid. Net zoals stress, kan eenzaamheid een negatieve invloed hebben op het immuunsysteem. Dit betekent dat je een lagere weerstand hebt en dat je sneller infecties oploopt. Eenzaamheid kan ook leiden tot depressieve gevoelens, een verhoogd risico op hartziekten en de ziekte van Alzheimer. Daarnaast kan je door eenzaamheid ongezond gedrag vertonen. Bijvoorbeeld door weinig te bewegen, minder gezond te eten en het gebruiken van verslavende middelen.

Bedreigt kwaliteit van leven Als je je eenzaam voelt, kun je je ook ongelukkig voelen. Wij mensen zijn sociale wezens. We hebben elkaar praktisch en emotioneel nodig. Bijvoorbeeld om elkaar te steunen als het even niet goed gaat, om gevoelens met elkaar te delen, om geluk met elkaar te delen of om inhoudelijke gesprekken met elkaar te voeren. Als je je eenzaam voelt dan krijg je het gevoel van leegte en algemene ontevredenheid over het leven.

Minder meedoen in de samenleving Het komt ook voor dat mensen die zich eenzaam voelen, zich terugtrekken in het leven. Je denkt dat anderen je niet leuk vinden omdat je weinig sociale contacten hebt. Hierdoor ga je sociale gelegenheden uit de weg. Of je weet niet met wie je iets samen kunt ondernemen.

Soorten eenzaamheid Er zijn verschillende soorten eenzaamheid. Er wordt gesproken van een emotionele of sociale eenzaamheid. Soms komt het allebei voor. Als we het hebben over emotionele eenzaamheid dan spreken we over iemand die een hechte, intieme band mist met een of meerdere personen. Er is hier sprake van een emotionele behoefte. Bij sociale eenzaamheid spreken we van situaties waarbij er een gemis is aan sociale contacten. Er is hier sprake van een sociale behoefte. De laatste jaren wordt ook veel gesproken over existentiële eenzaamheid. Hierbij gaat het meer over zingeving dan over je sociale of emotionele behoefte. Bij existentiële eenzaamheid heb je een verloren, zwervend gevoel waarbij je geen eigen plek of rol in het leven kent.

Oorzaken van eenzaamheid Eenzaamheid kan vele oorzaken hebben. Je kunt je eenzaam voelen omdat contacten veranderen of verloren gaan door omstandigheden waar je zelf weinig aan kunt doen. Je kunt ziek worden, werkloos raken of je inkomen verliezen. Eenzaamheid kan door een gebeurtenis ontstaan waar makkelijker naar te relateren valt of door een opeenstapeling van meerdere factoren.

Met of zonder partner Over het algemeen komt eenzaamheid sterker naar voren onder mensen die geen partner hebben. Dit kan op jongere leeftijd, maar komt met name voor op middelbare of oudere leeftijd. Maar het kan ook voorkomen dat je je eenzaam voelt wanneer je in een slechte relatie zit. Als je elkaar niet begrijpt kun je elkaar emotioneel ook niet steunen. Je voelt je alleen in de relatie omdat je de emotionele steun of hulp van je partner mist.

Geldproblemen Eenzaamheid kan ook optreden doordat je moeite hebt om rond te komen. Als je moeite hebt om rond te komen, kun je ook minder deelnemen aan sociale activiteiten, want veel sociale activiteiten kosten geld. Denk aan een avondje stappen of naar de bioscoop. Als je weinig geld hebt, kan je bewust of onbewust besluiten activiteiten uit de weg te gaan.

Mantelzorg Als mantelzorger kun je je eenzaam voelen omdat je door de verzorging aan huis bent gebonden. Het kan een groot beslag leggen op je tijd waardoor er weinig ruimte overblijft om je sociale contacten te onderhouden.

Pesten Mensen die gepest worden lopen een groot risico op eenzaamheid en sociaal isolement. Als je gepest wordt leiden contacten met anderen tot pijn, verlies, zelfvertrouwen en angst. Terwijl contacten met anderen eigenlijk zou moeten leiden tot gezelligheid en wederzijds vertrouwen.

Werkloosheid of pensionering Bij werkloosheid valt het contact met collega’s weg. Vaak verwatert het contact met je oude collega’s. Maar als je werkloos bent kunnen contacten met vrienden en goede kennissen ook verloren gaan of moeizamer worden. Je hebt minder inhoudelijke gespreksstof en de financiële achteruitgang heeft gevolgen voor je sociale mogelijkheden. Als je met pensioen gaat verminder je je sociale contacten automatisch en dat kan een risicofactor zijn om last te krijgen van eenzaamheid. Dit komt dan vooral door het gemis aan de dagelijkse contacten, routine en gesprekken met collega’s.

Woonomgeving De woonomgeving is een belangrijke factor voor eenzaamheid. Stel, je woont al 20 jaar in dezelfde buurt, en die buurt verandert sterk. Veel mensen gaan weg en er komt een hele nieuwe groep wonen. Dan kunnen achterblijvers – vaak ouderen – zich vaak eenzaam gaan voelen. Daarnaast zijn sommige wijken beter ingericht op het hebben van sociale contacten dan anderen. Bijvoorbeeld door parkjes, bankjes en koffietenten. Andere omstandigheden die gevoelens van eenzaamheid beïnvloeden zijn het verdwijnen van buurtwinkels, verpaupering of onveiligheid op straat. Buren zijn vaak een belangrijke factor in de sociale contacten uit je directe omgeving. Bij een verhuizing kom je in een nieuwe omgeving terecht met nieuwe mensen. Dit betekent dat je nieuwe sociale contacten moet opbouwen in je nieuwe buurt. Dat kan moeilijk zijn en zorgen voor een gevoel van eenzaamheid.

Autisme Mensen die te maken hebben met autisme vinden het moeilijk om sociale contacten – buiten de familie – te maken en te onderhouden. Dit vormt een belangrijke risicofactor voor het ontstaan van eenzaamheid.

Dementie Als je last hebt van dementie, dan is dat een belemmering voor betekenisvol contact met anderen. Dat geldt ook voor de kinderen of partner van degenen die aan dementie lijden. Omdat betekenisvol contact met iemand met dementie steeds moeilijker wordt, kan het gevoel van eenzaamheid steeds groter en sterker worden.

Depressie Eenzaamheid en depressie beïnvloeden en versterken elkaar. Als je depressief bent, verlies je vaak sociale contacten waardoor je je eenzaam of eenzamer kunt gaan voelen. En eenzaamheid kan weer leiden tot depressieve gevoelens en staat de genezing in de weg.

Gezondheidsklachten Gezondheidsklachten zijn een veel voorkomende oorzaak van eenzaamheid. Het kan de sociale contacten in de weg staan, of de sociale contacten die je hebt begrijpen jouw klachten niet. Dit komt vaak voor bij mensen met een chronische ziekte. Lichamelijke of verstandelijke beperking Eenzaamheid komt bij een derde van mensen met een ernstige lichamelijke beperking voor. Je kunt dan vaak niet zelfstandig bij anderen op bezoek gaan of deelnemen aan activiteiten buitenshuis.

Persoonlijke eigenschappen Het kan ook zo zijn dat je het moeilijk vindt om sociale contacten te maken. Bij de een gaat dat op een heel natuurlijke manier en bij de ander heel moeizaam. Eenzaamheid heeft dus ook te maken met je persoonlijke eigenschappen. Denk hierbij aan gebrek aan sociale vaardigheden, weinig zelfvertrouwen of sterke verlegenheid.

Psychiatrische aandoening of psychose Mensen met een psychiatrische aandoening voelen zich vaker eenzaam dan mensen zonder een psychiatrische aandoening. Je kan je gestigmatiseerd en gediscrimineerd voelen vanwege de psychische problemen. De neiging om andere mensen aan te spreken en bijvoorbeeld om hulp en ondersteuning te vragen is dan niet zo groot. Als je een psychose hebt gehad, dan denk je vaak dat je de enige bent met dit probleem. Je voelt je dan eenzaam omdat je het moeilijk vindt om deze ervaring met andere mensen te bespreken.

Verwachtingen Je verwachtingen bepalen mede je gevoelens van eenzaamheid. Mensen vergelijken hun eigen situatie vaak met die van anderen. Wanneer je een sterke wens hebt tot veel goede relaties, voel je je eerder eenzaam dan als je deze behoefte minder hebt.